Średniowieczny system centralnego ogrzewania. Wyjątkowe znalezisko w Bazylei
25 września 2026, 14:21Podczas przebudowy obiektów położonych przy ulicy Petersgraben w Bazylei, w bezpośrednim sąsiedztwie tutejszego uniwersytetu, na dziedzińcu dawnej szkoły zawodowej trafiono na mury i posadzki średniowiecznego klasztoru Gnadental. A pod jedną z posadzek znaleziono wyjątkowo dobrze zachowany system ogrzewania, który w przeszłości prawdopodobnie ogrzewał refektarz. To unikatowe znalezisko w Szwajcarii, a ze względu na stan zachowania, jedno z najważniejszych w Europie.
Nie chcą miliarda euro za zbudowanie teleskopu na Wyspach Kanaryjskich
25 września 2026, 09:12Członkowie Thirty Meter Telescope (TMT) International Organization odrzucili ofertę dofinansowania w wysokości 1 miliarda euro w zamian za wybudowanie TMT na Wyspach Kanaryjskich w Obserwatorium Roque de los Muchachos na wyspie La Palma. Miejsce to jest – po Obserwatorium Mauna Kea – drugą najlepszą na półkuli północnej lokalizacją dla teleskopów. Znajdują się tam jedne z najnowocześniejszych urządzeń.
Niezwykłe odkrycie w Paryżu: pozostałości celtyckiej osady, która dała początek stolicy Francji
24 września 2026, 11:43Lutecja jest to miasto Paryzjów, leżące na wyspie utworzonej przez rzekę Sekwanę. Tak w rozdziale 57. księgi VII Wojny galijskiej opisuje Cezar celtyckie oppidum, które dało początek współczesnemu Paryżowi. Teraz w Paryżu ogłoszono wielkie odkrycie – pod dziedzińcem najstarszego na świecie wciąż działającego szpitala Hôtel-Dieu, który znajduje się na l’île de la Cité, znaleziono mur z kamienia i drewna, którego technika budowy jest charakterystyczna dla fortyfikacji galijskich z końca epoki żelaza.
Eukariot-rekordzista. Ameba rozmnaża się w 63 stopniach Celsjusza
23 września 2026, 09:47Od wielu dekad uznawano, że górną granicą temperatury, przy której mogą rozmnażać się eukarioty, jest 60 stopni Celsjusza. Teraz naukowcy odkryli amebę, która radzi sobie w wyższych temperaturach. Incedioamoeba cascadensis dzieli się w temperaturze nawet 63 stopni Celsjusza, a w temperaturze 64 stopni nadal aktywnie się porusza. Odkrycie pokazuje, że możliwości przystosowania się złożonych komórek do wysokich temperatur są większe niż sądzono.
Pierwszy przypadek kleptopasożytnictwa wśród waleni. Bubbles zapisał się w historii nauki
22 września 2026, 10:56Ściga rybę, ale nie po to, by ją zjeść. Czeka, aż ta zwróci połknięty pokarm, po czym zjada jej posiłek, a ryba może spokojnie odpłynąć. Kleptopasożytnictwo, czyli kradzież pokarmu, jest w przyrodzie szeroko rozpowszechnione. Złodziej korzysta z wysiłku zwierzęcia, które znalazło lub zdobyło pokarm, odbiera mu go i sam zjada. Jednak u ssaków morskich dotychczas go nie udokumentowano. Aż do teraz. W historii nauki zapisał się właśnie Bubbles, żyjący na Wielkiej Rafie Koralowej delfin butlonosy, którego zachowanie zaobserwowano u wybrzeży wyspy Lady Elliot.
Jeden mózg, dwie drogi. Odkrycie podważa dotychczasowy model rozwoju mózgu
22 września 2026, 08:58Mózg od zawsze postrzegany był jako jeden organ. Jednak badania zespołu z Uniwersytetu Stanforda, którym kierowali Rayyan T. Jokhai, Christopher J. Lowe i Kyle M. Loh wskazują, że powinniśmy raczej mówić o dwóch częściach pochodzących od innych populacji komórek, które przez setki milionów lat rozwijały się równolegle. Odkrycie wywraca do góry nogami obowiązujący od dziesięcioleci model rozwoju mózgu, który zakłada istnienie jednej populacji komórek prekursorowych, dającej początek wszystkim jego regionom. Nowe badania wskazują, że przodomózgowie i śródmózgowie powstają z innej populacji komórek niż tyłomózgowie.
Niemal 900 kawałków plastiku w żołądku. Dramatyczna sytuacja w kolonii burzyków
18 września 2026, 09:50W 2025 roku w żołądku pewnego młodego burzyka bladodziobego znaleziono 894 kawałki plastiku. Ważył łącznie ponad 64 gramy. Rok później u innego osobnika znaleziono mniej plastiku (644 kawałki), ale jego masa wynosiła ponad 67 gramów. To skrajne przypadki, ale wpisują się w niepokojącą zmianę. Prowadzone od wielu lat badania na australijskiej wyspie Lord Howe pokazują, że ostatnio gwałtownie rośnie ilość plastiku trafiającego do przewodów pokarmowych ptaków.
Mionium a teoria Einsteina. Uczeni chcą sprawdzić, jak grawitacja działa na cząstki II generacji
17 września 2026, 10:55Naukowcy z ETH Zurych i Instytutu Paula Scherrera, których pracami kierowali Jesse Zhang i Anna Soter, poczynili ważny krok w kierunku odpowiedzi na pytanie, czy grawitacja działa tak samo na zwykłą materię i na egzotyczne atomy. W tym celu wytworzyli wiązkę mionium, która ma umożliwić badanie swobodnego spadku materii zawierającej antycząstkę drugiej generacji.
Prosta zmiana diety może obniżać wiek biologiczny. Zaskakująco szybka reakcja organizmu
16 września 2026, 09:32Wystarczyły 4 tygodnie lepszej diety, by u osób starszych poprawiły się wskaźniki służące ocenie wieku biologicznego. To zaskakująco krótki czas jak na zauważalną poprawę. Co prawda badania przeprowadzone przez naukowców z Uniwersytetu w Sydney nie pokazują, jak zmiana diety wpłynęła na zdrowie czy długość życia badanych – nie taki był bowiem ich cel – jednak uzyskane wyniki są bardzo zachęcające i każą zastanowić się nad zmianą diety.
Jak brzmi zadowolony szczur? Specjalna wokalizacja przy mlecznej czekoladzie
16 września 2026, 07:13Szczury dysponują bogatym repertuarem ultradźwięków niesłyszalnych dla człowieka. Wydają je podczas zabawy, kontaktów społecznych czy podczas oczekiwania na jedzenie. Sygnały różnią się częstotliwością, długością, przebiegiem, a ich związek z zachowaniem pozwala przypuszczać, że niosą informacje o stanie zwierzęcia. Wciąż jednak nie wiemy, co poszczególne dźwięki oznaczają. Grupa japońskich naukowców z Uniwersytetów w Fukui, Nagoi i Uniwersytetu Nara postanowiła sprawdzić, czy szczególnie atrakcyjnemu posiłkowi towarzyszy specjalna wokalizacja. Wybrali mleczną czekoladę, którą szczury bardzo chętnie jedzą.
« poprzednia strona następna strona » 1 2 3 4 5 6 7 …
